|
Istotną cechą współczesnej fazy kapitalizmu jest wzrost kapitału fikcyjnego; jest to proces typu kumulacyjnego. Wynika 011 z bodźców zewnętrznych (np. wojny i zbrojenia) oraz z doskonalenia form rynku kapitałowego. Z drugiej strony postęp technologii wzmaga wzrost wydajności oraz moralne zużycie kapitału. Obie te okoliczności prowadzą do spadku wartości aktywów kapitałowych. Sprzeczne tendencje ruchu kapitału fikcyjnego i realnego muszą wywołać inflację wartości aktywów kapitałowych, którymi operuje wyobcowana własność. Z jej punktu widzenia postęp technologii, który prowadzi do owego spadku, stanowi wrogą siłę.
Kryzys jest wyrazem nadmiernej rozbieżności między wartością aktywów kapitałowych i zdolnością realnie funkcjonującego kapitału do przynoszenia dochodu. Na tym tle dochodzi do załamania się wartości aktywów kapitałowych (tytułów własności), gdyż wartość ta jest w ostatecznym rachunku związana ze zdolnością kapitału rzeczywistego do przynoszenia dochodu. W fazie kryzysu następuje przymusowe umorzenie części wartości kapitału fikcyjnego; W efekcie następuje względna i przejściowa zgodność między rozmiarami kapitału rzeczywistego i jego zdolnością przynoszenia dochodu oraz rozmiarami i wartością aktywów kapitałowych.
|
